BU hafta basit perakende işler kategorisinde ilginç bir proje var. Üstelik tüm lezzet unsurları bizim mutfağımıza ait...

Önce şu sözcükleri bir kenara not ederek konuya gireyim:
"Tabbouleh" "Falafel" ve "Hummus..."
Sonuncusu bizim güney illerimizde epey meşhur olan ve kısaca "humus" denilen özel bir spesiyalite. Ancak, hala Suriye ve Lübnan'da başyemek sayılıyor.

Humus bizde meze gibi algılansa da aslında gurme bir yemek... Haşlanmış nohut ezmesi, tahin ve çeşitli baharatlardan oluşuyor. Oldukça da lezzetli...

Sıcak veya soğuk servis edilebiliyor. "Kırmızıbiber" (tercihen isot) ve "sumak" vazgeçilmez baharatları arasında. Sıcak servis edilen çeşidi üzerine kızdırılmış tereyağı gezdiriliyor. Humus'un limonlu, kremalı, mısırlı çeşitleri de var.

"Falafel" ise yine tipik bir Ortadoğu yemeği. Buna en kısa tanımıyla "nohut köftesi" de demek mümkün. Haşlanmış ve hamur haline getirilmiş nohutlar yumurta akı, maydanoz ve kişnişle muamele edilip köfte formunda kızartılıyor. Fırınlanmış olanları da var. Çeşitli baharat, kimyon ve yeşillikler içinde tercihen "pita" denilen pideler içinde servis ediliyor.
"Tabbouleh" e gelince tipik bir Lübnan yemeği ve bizim Osmanlı mutfağına kadar girmiş bir spesiyalitenin uzantısı. "Tabule"
olarak telaffuz edilen bu soğuk yemeğe bizde "kısır" adı veriliyor ve ana maddesi bildiğimiz bulgur.

Maydanoz ve diğer yeşillikler ise sonradan ekleniyor. Güney illerimizde tüketimi hayli fazla. Aynı zamanda gurme damaklar için meze yerine de geçiyor. Bazı yerel tüketiciler buna "tabuli" adını veriyor ve Arap menşeli bir salata türü olduğunu iddia ediyorlar.

YENİ BİR FASTFOOD TÜRÜ
İşte bu üçlünün en önemli özelliği Amerika'da giderek bir fastfood ürünü haline gelmesi. Amerikalıların "delicatessen"
şeklinde tanımladıkları ve kısaca "deli" dedikleri gurme ürünler kategorisine girmiş son dönemin en sağlıklı ürünleri bunlar. Kısa zamanda hamburgere rakip olabileceği bile konuşuluyor. Nitekim şimdi ABD'nin çoğu eyaletinde bu üçlüden oluşan mutfaklar kuruluyor ve onlarca çeşidi fastfood niyetine tüketiliyor.

İşin gerip tarafı bu ürünler Arap muhacirler ile Yunanlılar tarafından ABD'ye getirilmiş. Temelde Osmanlı mutfağını temsil eden bu yemekler ne yazık ki Türkiye'de pek bilinmiyor. Meksika bile bu üçlüye sahip çıkmış durumda. Ünlü Meksika pideleri "tortilla" (tortiya) arasında bizim kişniş adını Ortadoğu'da çok meşhur olan nohut ve bulgur bazlı pratik yemekler ABD'de alternatif fastfood'a dönüştü. Bu sağlıklı lezzetlere yatırım yapanlar şimdiden markalaşabilir... verdiğimiz taze "cilantro" yapraklarıyla servis ediliyor.
Sağlık iddiasında olan şefler ve girişimciler bu ilginç üçlüyü,
"sandviç" "ekmek arası" ve "burger" haline getirerek modern fastfood olarak biçimlemeye çalışıyor. İlgi çok büyük... Öyle ki; şimdiden hazır paketleri ve yarı pişmiş formları süpermarket raflarını süslemeye başladı bile. Diyetisyenler ise bu üç yeni fastfood türünün çok sağlıklı olduğu iddiasındalar.

BÜYÜK FIRSAT VAR!
"Bulgur", "tahin", "nohut" gibi ana hammaddeleri içeren bu ürünlerin neden bizde yapılmadığına şaşmamak elde değil. ABD'de mobil araçlarda gezginci büfelerde bile satılmaya başlayan bu modaya da maalesef yine Yunanlılar sahip çıkmış.

ABD'deki serüveni bir tarafa; bu ilginç ürünlerin Türk damağına uygunluğu ve kolay hazırlanması bizde acilen zincir yaratılması fikrini gündeme getiriyor. Bu önerimden sonra eminim ki bu işi fastfood mantığıyla dizayn edip markalaştıranlar epey kazanacaklar. Dahası, bu grubun hazır ürünleri market raflarında yer alacak; sağlıklı beslenmek isteyenlerin gözdesi olacak.

Ürünlerin imalatına ilişkin reçeteleri burada vermiyorum. Hem işin mutfak uzmanı değilim, hem de fastfood tariflerini doğrusu çok iyi bilmiyorum. Ancak tüm çeşitleri bir şekilde tattım. Eğer bu ürünler Türkiye'de üretilir ve bir fastfood zinciri oluşturulursa büyük iş yapacağına eminim.
İmalat reçeteleri internette var ve üretim tekniği çok kolay. Önemli olan sade çeşitlerin yanına başka ek lezzetleri ilave edip bir "mamul seti" oluşturmak.

Amerika'dan sonra Avrupa ve Uzakdoğu'da da yayılmaya başlayan bu yeni akımın sahibi elbette Türkler olmalı diye düşünüyorum. En azından internetten elde edeceğiniz tariflerle "prova imalatlar" yaparak tat testleri gerçekleştirmeniz mümkün. Eminim çoğu tüketici bu lezzetleri beğenecek ve vazgeçemeyecektir.

HEMEN HAREKETE GEÇEN KAZANIR!
Perakende işler konusunda bu meraklı öneriyi daha iyi etüt etmek için
"Antakya", "Gaziantep" ve "Kilis" mutfak kültürünü incelemeniz ve bu illerimizde çok mevzi olarak yapılan çeşitleri tatmanızı salık veririm. Ancak bildiğim kadarıyla "falafel" bizde hiç tanınmıyor. Bu harika lezzeti keşfetmek için Suriye'nin "Şam", "Halep" ve "Lazkiye" kentlerini ziyaret etmenizi öneririm. İsrail'de ise tıpkı ABD'de olduğu gibi fastfood düzeninde yapılan çok ilginç çeşitleri göreceksiniz.

Sabit veya gezginci tipte "tabule ve falafel büfeleri" açarak işe başlamanızda hiçbir mahsur görünmüyor. (Yenipara-Nur Demirok)